De Geografie van De Åland eilanden
De Åland eilanden vormen een archipel tussen de Zuidwest kust van Finland en het Zweedse vasteland. Zij zijn de scheiding tussen de Oostzee en de Botnische golf en hebben door de eeuwen heen een belangrijke strategische functie gehad. De archipel bestaat uit meer dan zesduizend eilanden waarvan er ca tachtig bewoond worden. Het verreweg grootste eiland wordt Fasta Åland genoemd, dit vindt men kennelijk het vaste land van de archipel. Een aantal van de grootste eilanden en schiereilanden zijn door bruggen met elkaar verbonden, de rest van de belangrijkste bewoonde eilanden is bereikbaar met veerboten.
Er wonen ruim 25000 mensen op Åland, waarvan 11000 in de hoofd”stad” Mariehamn. De belangrijkste bronnen van inkomsten zijn visserij, scheepsbouw, bos- en landbouw, handel en toerisme.
> Naar boven
De staatkundige status van Åland
Åland hoort staatkundig bij Finland, de bewoners zijn dus officieel Finnen, al spreekt meer dan 95% Zweeds en is dit ook de officiële voertaal. De aansluiting van Åland bij Finland was dan ook nogal controversieel, en zeker niet met instemming van de bevolking. Toen Finland in 1917 zelfstandig werd (na eeuwenlang afwisselend onder Zweeds en Russisch bestuur gestaan te hebben) werd uiteindelijk in 1921 door de nog niet zolang bestaande Volkerenbond de archipel aan Finland toegewezen met een aantal internationale garanties, o.a. dat het gebied gedemilitariseerd zou blijven. Na de eeuwenlange strijd op en om de eilanden tussen Zweden en Rusland, waarmee ook de Engelsen en Fransen zich tijdens de Krimoorlog nog hadden bemoeid moet dit toch wel een prettig idee voor de bewoners zijn geweest, al waren ze liever aan Zweden toegewezen.
De toewijzing aan Finland ging gepaard met een grote mate van zelfbestuur van de eilanden, waarbij het aantal zaken die de Ålanders zelf kunnen regelen in de loop der jaren alleen maar groter is geworden. Zo hebben de eilanden een eigen vlag, paspoort, postzegels, politieorganisatie, eigen kentekens op de auto’s, Ålanders hoeven niet in militaire dienst en voor het internet hebben ze een eigen domeinextensie; .ax, hoewel .fi ook wel gebruikt wordt. Sommige dingen zijn wel echt Fins, zoals de euro en de Finse tijd (+1 uur t.o.v. Zweden).
> Naar boven
Toeristische attracties rond de campings. Åland heeft de kampeerder genoeg te bieden.
Het toerisme op Åland wordt gekarakteriseerd met een paar steekwoorden: adembenemende natuur, (zee)water, frisse lucht. Hoewel de eilanden natuurlijk bij uitstek geschikt zijn om per boot te bezoeken zijn er ook voor wandel- fiets- en autotoeristen legio mogelijkheden om de archipel te verkennen. Voor fietsers en wandelaars zijn er attractieve routes bewijzerd, waarbij de dikwijls noodzakelijke veerboten voor deze categorie toeristen gratis zijn. Automobilisten zullen zien dat, vooral op het “vaste” land grote delen van Åland gemakkelijk te bereiken zijn. In de buitenarchipel kunnen zij gebruik maken van de veerdiensten van “Ålandstrafiken”, waarmee zelfs het vaste land van Finland bereikbaar is. Hoe men de eilanden ook verkent: de verrassende en fraaie natuur (met uitzonderlijk veel soorten planten) en de rust zal iedere toerist verbazen. Ook kan men veel watervogels waarnemen, waarvan de grote aantallen zwanen in de verschillende zeearmen indrukwekkend is.
> Naar boven
Welke Bezienswaardigheden kunt u bezoeken op Åland?
De archipel is niet overdadig bezaaid met bezienswaardigheden. Uit de oudste periode van bewoning (vanaf ca 3500vC) zijn er grafheuvels, terwijl ook de vikingtijd zichtbare sporen heeft nagelaten. Verder zijn er talloze “zweeds rode” windmolens te zien, soms met een aantal bij elkaar.
Het meest vermeldenswaard zijn de pittoreske, van oorsprong middeleeuwse kerkjes, waarin naast de gebruikelijke, fraaie en goed onderhouden inrichting in iedere kerk een model van een koopvaardijschip te bewonderen is, dat herinnert aan de periode van de koopvaardij met zeilschepen. Veel Ålanders waren in die periode zeeman en het was een bloeitijd voor de eilanden. In de haven van Mariehamn ligt nog zo’n, als museum ingerichte, koopvaarder. Verder is de (gedeeltelijk herstelde) ruïne van het enige Ålandse middeleeuwse kasteel (slott) vermeldenswaard, gelegen vlakbij een openluchtmuseum (friluftsgård) en de historische “Witte beer” (Vita björn) gevangenis.
Een van de grootste bezienswaardigheden (qua oppervlakte) zijn de resten van de vesting Bomarsund. De Russen begonnen deze fortificatie in 1830 te bouwen. De vesting bestond uit een groot fort en uit een aantal ondersteunende versterkingen. Dat niet iedereen blij was met deze activiteit blijkt uit het feit dat de Engelsen en Fransen de vestingwerken in 1854, zelfs voor ze helemaal voltooid waren, tijdens de Krimoorlog (wel een eind uit de buurt nietwaar?) hebben veroverd en vernietigd. Een wandeling langs en over de resten van het fort, dat was opgetrokken uit karakteristieke zeskantige blokken van rood graniet en een bezoek aan het museum geven een goede indruk van de enorme afmetingen van de vesting.
Op de eilanden bevinden zich ook een groot aantal, merendeels kleine musea, voornamelijk gewijd aan de middelen van bestaan door de eeuwen heen.
Dat er op Åland veel toeristische activiteiten mogelijk zijn die te maken hebben met verschillende facetten van de watersport, inclusief vissen en duiken, zal niemand gezien de geografie van de eilanden verbazen.
Van de culturele evenementen die jaarlijks georganiseerd worden is het orgelconcours, dat o.a. gehouden wordt in de verschillende kerken, erg bekend.
Hoewel winters Åland adembenemend mooi kan zijn door de sneeuw en de soms bevroren en met auto’s berijdbare wateren (meer een specialisme voor de locale bevolking dan een aanrader voor toeristen) ligt het hoogseizoen in de zomermaanden.
Alles bij elkaar genomen is het eigenlijk vreemd dat de Nederlandse en Belgische toeristen nog steeds slechts mondjesmaat de Åland eilanden bezoeken, terwijl de weg naar Zweden wel massaal gevonden wordt. Onbekend maakt onbemind zullen we maar denken. Zweedse en Finse toeristen met name weten de aantrekkelijkheid van de eilanden wel hoog te waarderen.
> Naar boven
Veerdiensten van en naar de campings op de Åland eilanden
De meeste kampeerders zullen per veerboot naar de Åland eilanden reizen. Een aantal maatschappijen onderhoudt veerdiensten vanaf het vaste land van Zweden of Finland naar de Åland eilanden.
De snelste verbindingen zijn vanuit Zweden. In twee uur tijd vaart U van Kapellskär naar Mariehamn (Viking line) of van Grisslehamn naar Eckerö (Eckerö linjen). Door de frequentie van deze verbindingen zijn zelfs dagtochten mogelijk. Ook vanuit Stockholm zijn er ferries (o.a. Viking en Silja line).
Natuurlijk kunt U ook vanuit Finland naar de Åland eilanden. Vanuit Helsinki (Helsingfors), Turku (Åbo) en Naantali (Nadendal) varen verschillende maatschappijen naar Åland.
Minder bekend is dat U ook met Ålandstrafiken, eigenlijk de maatschappij die de lokale veer- en busdiensten op Åland verzorgt, vanaf het Finse vasteland via de eilanden van de buitenarchipel naar de hoofdeilanden kunt reizen. Hoewel deze ferries wat kleiner zijn dan de reuzen van Viking en Silja, hebben ze ook capaciteit voor auto’s, al dan niet met aanhanger (släp), waaronder ook caravans vallen. Zo kunt u dus met caravan of camper naar de Åland eilanden reizen voor een fantastische kampeervakantie.
> Naar boven